Vãme

kur to vãme

Vỹsỹ kanhgág ag tóg kur ki kagtĩg jé nỹtĩ.
ag kur vỹ kãsir jé nỹtĩ, nén ũ fár hã tỹ ag je tóg vẽnh
péfĩ han tĩ.
kusa kã ag je tóg pĩ rỹ hã tu tug tón tĩ, jãvo rỹ
kã ag tóg kagtug tor han kỹ mũgtĩ.

vẽnhkanhrãnrãn

Ẽg tỹ kanhgág tỹ kaingang,xokleng kar guarani ag tóg fóg ag jamã tỹ Florianópolis ke mũ ẽn tá vẽnh kanhrãnrãn mũ mũ kurẽ tỹ 13 kã kysẽ tỹ fevereiro tĩ mũ tag kỹ ẽg tóg kurẽ 27 kã vỹnvỹn ké.Ẽg tỹ tá junjun jé tóg vestibular ke mũ ẽn han mũ,ki tóg kanhgág tỹvĩ to vãme nĩ kar ẽg tóg ver kanhgág vĩ ki redação ke mũ ẽn han gé,ẽg tỹ kanhgág tag ti.Tag tóg inh mỹ há tỹvĩ vár mỹr gen kỹ kanhág tóg ẽg vĩ tỹ tũ kej ke ẽn to jykrén mũ,kỹ tóg ti krẽ kanhrãnrãn mũ hamẽ.

"Web Indígena" to vẽme

Ẽmã ta Campinas Sp ki ũn tỹ "Kanhgág Jógo" tỹ rãnhrãj nỹtĩ ag vỹ kurẽ tỹ 15, 16, 17 kar 18 kã vẽnhmãn mũ. Ag tỹ "Kanhgág Jógo" kãki nén'ũ to ránrán ka nỹtĩ, kar nén'ũ to ránrán ge to vẽmén vẽ. Kar ag tỹ ver "Kanhgág Jógo" kãki nén'ũ há ta kãra gem ge ẽn tỹ rẽnhrẽj vẽ gé, "Kanhgág Jógo" ta há ken jé.
Hãra nén'ũ kar tag pãte ag tỹ Projeto "Web Indígena" ta prỹg tỹ 2011 tag kãmĩ Kanhgág ag ẽmã mĩ vẽnhmãn hyn-han ge to vãmén vẽ gé. Kỹ ta nén'ũ to jykrén mũn ta ki kro kãn mũ ẽg tỹ nĩgjãn kãn mỹr.

Uri Kanhgág jykre

Isa uri ãjag mré nen ũ to vãmén ge mũn hã vã tỹ ẽg tỹ jykre tỹ'ũ, kar jykre tỹ'ũ nỹtĩ ẽg tỹ ta kanhgág tag ti. Mỹr ẽg tỹ nén ũ kar ki vẽnh kajrẽn sór tĩ, kar ver ãg tỹ vẽnh vĩ kar ki vĩ só tĩ gé. Tag hã jé kenjé ẽg ẽmã kar mĩ kanhgág ag tỹ fóg ag jykre nón mũ tĩ: ag jykre tỹ eleição ke mũ ẽn to, kar ver ag tỹ jẽnkamu mag tỹvĩn tỹ jykre ẽn mré hã. Isa gen jé, kanhgág ag pi política to nén ũ mág kinhra nỹ tĩ vẽ, hãra ag fóg ag vĩ tỹvĩn nón mũ kỹ tỹ ag vĩ han sór tĩ. Mỹr ẽg tỹ ta kanhgág tag tỹ política to rárá sór tĩ.

Ẽg pã'i mág to ke

Guarita ki eleição ta ke ja to vãme

Kỹ ẽg ẽmã ki elição tóg kar hore,pi kejẽn ke mãn mỹ ha,mỹr Não tóg gỹjũ ke mỹ nỹ.Kỹ ẽg cacique Valdones Joaquim tóg tỹ ẽg pã'i nĩ ke ti ter tá krỹg mỹ ha.Ti tỹ nén ũ kórég ki vẽnh fón tũ nĩn ke tũmỹr kórég han tũ.Mỹr tag ve jé ũ tóg nỹtĩj mũ 26 ke ag nĩj mũ, setor kar mĩ tóg régre jẽ kej.k tag tỹvĩ vẽ ser.

GUARITA KI

Guarita ki kysẽ tag kã kurẽ tỹ 12 kã pleibisito vỹ kej mũ.Kurẽ tag kã kanhgág ag tóg tag to vota kej mũ.
Ũ tỹ SIM (x) ki ke mũ tóg kanhgág ag tỹ prỹg tỹ vẽnh kãgra tá krỹg rén kã pã'i mág ũ tỹ kãnĩm jé eleição tĩj ke ẽn to kej ke nĩ.

Ũ tỹ NÃO (x) ki ke mũ tóg ẽg pã'i mág tỹ kã nĩ tag kutẽ tũ nĩj ke ẽn to kej ke nĩ,ẽn ki eleição pi kutẽ mãn mũ ẽg ẽmã tỹ Guarita ki ser.

Vãme Nĩgjãg

Isa uri jag mỹ nén ũ to vĩj ge ta tỹ ẽg tỹ "kanhgág Jógo" kãki "vẽme" nĩgjãg ge to ke nĩ. Mỹr vãme 'e ta vẽnh kar ta ránrán tĩ, hãra ẽg pi kijẽn "kanhgág Jógo" Ra ge mág tĩ, hã kỹ ẽg tỹ vãme ũ ki kagtĩg nỹgnĩ. Hã kỹ isa ser ãjag kar mỹ pini ke mũ, vãme ve sór nĩ mỹr tag hã jé ẽg tỹ nén ũ kar kinhra nỹtĩj mũ ser.

VẼNH PÉTIGTI

VẼNH PÉTIGTI
VẼNH PÉTIGTI MÁG,VẼNH PÉTIGTI KÃSIR,VẼNH PÉTIGTI.
VẼNH PÉTIGTI TÓG MUNMUR TĨ KURÃ KAR KI ,ÓRA KAR KI,MĨNŨTU KAR KI.
ẼG TỸ VẼNH PÉTI Ũ TỸ JYKRÉG TŨRA TÓG ẼG FE KÃKI MUR TĨ.
VẼNH PÉTIGTI VỸ ẼG TỸ RĨNRĨR MŨ TAG TỸ KÃPẼN MŨJ KE KI HÁ HAN TĨ.
RĨNRĨR MŨ ẼG TĨ ẼG VẼNH PÉTIGTI KRỸGKRỸG GE NÓN.
KEJẼN ẼG PÉNĨN NỸTĨ Ũ TÓG,ẼG MỸ KÃTÉN SÓR TĨ,VẼNH VĨ KUSA TỸ.
AG TỸ AG VẼNH PÉTIGTI TÁ KRỸGKRỸG TŨ NĨN KỸ,PI KE NỸ AG MỸ Ũ TỸ TI TŨ TÁ KRỸG GE TI.VẼNH HÃ TO JYKRÉN VẼ ẼN TI.
KEJẼN ẼG TÓG INH PI TÁ KRỸG MŨ KE TĨ,ẼG JÃ HÁ TÁ TÓG NỸTĨ.

Pã´i Mág kãgmĩ Nonoai R. G. Sul tá

Kurẽ tỹ 11 kysẽ 10 prỹg tỹ 2010 kã Nonoai tá fóg tỹ pã´i ag vỹ Pã´i Mág tỹ (Jose Nascimneto) kãgmĩj ge ja nĩ, ag ti nĩféj jé fóg ag ga kãtá. Vẽnh mỹ tóg fóg ag no vẽgfor ja gégnĩja nĩ, ti kar ti kósin, ag ĩn kãtá tóg nỹtĩ ja nĩ, kỹ fóg tỹ pãí ag tóg ser ag rĩnh mũ fóg ag ga tá ag nĩg féj jé.
Kanhgág tỹ pã´i kãsir kar kanhgág kar ag vỹ ser ẽgno ke vãnh mãn kỹ jagnẽmré to vẽmén mũ kar, Irai ag mré ser, ag tỹ hãrenkỹ ag pan jé. Kỹ ag kã ũ

Ẽmã tỹ guarita ki kanhgág sénh nĩ fi nĩ

Ẽmã tỹ Guarita- setor Pedra lisa-tenente Portela tá fi nĩ,ga tag kri kanhgág sénh nĩ fi.

Fi jyjy hã tóg Pedra Bento ke mũ.Kurẽ tỹ 29,kysẽ kri nũr tỹ junho kã fi tóg 121 prỹg tá krỹg ja nĩ.IBGE han mũ tĩ fag hã tóg fi ve ja nĩ.Ẽn kãpẽn fóg tỹ vãme han fã ag tóg fi ki junjun mũ ser,ag tỹ fi kãgrá nũnh kar fi to vãme ránrán jé gé.
Gufã tag fi tóg fi sénh há jérĩnmỹ tĩg mág tĩ ver,fi tỹ fi kósin ve tĩg jé.Ti ĩn kuvar tóg fi tỹ ra tĩg kar vỹn ken mré 4km tá krỹ nĩ.

garĨnh nér koj ki tũ.

ẽg tỹ garĩnh nér kon kỹ ẽg nénũ to tĩg kỹ ẽg tÓg ver vãnh kãra tĩg ver jãfa sĩg ver.

Ligeiro ki professor ag tỹ projeto web indígena ki vẽnh kanhrãnrãn.

kurã tỹ 7,8,9,kysã tỹ outubro prỹg tỹ 2010 kỹ Ligeiro ki professor ag tóg vẽnh kanhrãn mũ web indígena ki.
Ẽg mỹ tóg há tĩ ẽg tỹ kanhrãn nỹ tĩn kỹ kanhgág vĩ ki.Ẽg tỹ vẽnh kanhrãn há han kar ẽg tóg ẽg arunũ ag kanhrãnrã mũ ser.

Gufã fi ter

Ẽg tỹ kurẽ tỹ 07, kysẽ tỹ Outubro prỹg tỹ 2010 kã Ẽmã tỹ Ligeiro ki 'Kanhgág Jógo' ki Oficna nĩm nỹtĩ ra, nén ũ tỹ hẽnriké. Ẽmã tag ki ag tỹ gufẽ ũ fi to Agusta Rosa ke mũ fi tỹ tũg, fi prỹg tỹ 100 ra ke vẽ ham. kanhgág tag fi tỹ ta professora Iraci Antônio fi mỹnh fi nĩ vẽ.
Kỹ ser ẽg tỹ oficina nĩm ta krỹ ke sĩ han mũ ver, kurẽ 07 kã, ẽg tỹ oficina ki professor kar ag tỹ Ẽmã tỹ Ligeiro ki ke ag kar fag mré Agusta fi kri "jẽn" to mũ kãn jé.

VẼNHKANHRÃN TO RÁ

ẼMÃ Tỹ LIGEIRO KI ẼG TóG VENHKANHRÃN NỹTĨ Kỹ TÓG ẼG Mỹ SÉR TĨ,MỹR ẼG GĨR KANHRÃN KE VẼ.ẼG KAR TO ARũNũ AG Mỹ RÁN JÉ MỹR AG KI KANHRÓ NỹTĨN JÉ GÉ

web Indigena to véme

ũri kurã tỹ 7kỹso tỹ outubro ki ẽg tóg jagmre venhmãm mũ ẽg kanhgag jogo to vemén mãn je mỹr tóg professor mỹ
ha pe nĩj mũ gĩr ag kanhrãn je. ag kar ẽg rikén ge ke nẽ,ag kre mỹ .Mỹr tog ser tavĩ tĩ~eg mẽm ũ e kanhrãn tĩ
mỹr ti ko ran kỹ mỹj ke mũ .ũn ran já fag vỹ nỹ tĩ kanhri fi kar fágte fi kar Neusa fi