Vãme

Brasil ke kanhgág ag vĩ to vẽnhmãn

Kurẽ tỹ 20,21,22 kar 23, kỹsã tỹ agosto, prỹg tỹ 2012, ke vẽnhmãm mág vẽ ke mũ (I SIMPÓSIO INTERNACIONAL SOBRE A LÍNGUA KAINGANG). Tag tóg UNICAMP (SP) ki ke mũ, vẽnhmãn tag tóg kanhgág tỹ KAINGANG ag vĩ pẽ to kenĩ. Ẽmã tỹ BRASIL ki ke e ag tóg kanhgág vĩ pẽ tag kãmén mũ, kar ẽmã tỹ JAPÃO táke ki gé, kófa ti nĩ, ti kri prỹg vỹ tỹ 85 nĩ, OSAMU FUJIMURA, tag vỹ KAINGANG ag vĩ kãmén tĩ jé nĩgnĩ gé. Kanhgág e tóg tag vég mũ, RIO GRANDE DO SUL, PARANÁ kar SÃO PAULO mĩ ke, tag kar tóg ser fóg kajró mág ag mré vẽnhvĩ tag tóg gej mũ, ke mũ ser.

Unicamp SP ki kanhgág ag

Kanhgág ag kar fag vỹ Universidade de Campinas (UNICAMP) ki nỹtĩ nĩ. Ag tỹ I Simpósio de Língua Kingang vẽ. Kurẽ tỹ 23 tá tỹ krỹg mũ.

Pã'i fi

Ãg ga mág tỹ Brasil vỹ vãhã ti kãme ki ũn tytá fi tỹ pã'i han mỹ ser. Prỹg tỹ 2010 kã,
kysã tỹ tumru kri nũr tẽgtũ kã ũn tituru nỹtĩ vỹ vóta ké. Hãra fi vỹ ver ãn kã vãnh kren. Mỹr Dilma fi mỹ ke ja vỹ 46,90% tykrỹg ja nĩ, jãvo José ti mỹ keja vỹ 32,61% tykrỹg.
Kỹ tribunal vỹ vóta ke mãn ge tó, mỹr Dilma fi mré José Serra ta jagnẽ pétém kren kỹ mũ nĩ.
Kỹ vỹ kysã tỹ tumru hã kãki ke mãn gé, kurã kri nũr tỹ 31 kã.
Hãra fi vỹ ãn kã ti ré mág ser, kỹ fi pi vẽnhkren mũ ser.
Fi mỹ ke ja vỹ 56,05% tykrỹg janĩ. Jãvo ti mỹ ke ja vỹ 43,95% tykrỹg ja nĩ.

Ãmã sĩ tỹ rarỹj tu ke

Ãmã sĩ tỹ rarỹj vỹ ãmã mág tỹ guarita kãkã nĩ gé.
Ti ga mág vỹ tỹ 96 hectare nỹ, tá vỹ ki vẽnhkajrãn fã nĩ {escola de ensino fundamental}, ãn hã ki isóg rãnhrãj tĩ.
kar vỹ ki vẽnhkagta mãn fã nĩ gé {posto de saúde},
kar vỹ tá topẽ vĩ mãjfã nĩ gé {igreja},
Ũn ta tá nỹtĩ mỹ tóg há tĩgtĩ...

Kanhgág ta ó tó ka tỹ ge tĩ

Kutỹ kỹ ẽg nũgnũr ken kỹ ẽg tỹ ẽg juke mỹ:
- Ẽg mỹ ó tó! Ke ẽg tóg tĩ.
Kỹ tóg ge tĩ:
- Ón ja nĩgtĩ...
Kỹ ẽg tóg:
- E! Ke tĩ.
Kỹ tóg tó tĩg kar ta krỹ ke tĩ:
kỹ ẽg tóg:
- E! Ke tĩ.
Hã ta ser tó tĩg mũ.

Obs.: Havé sa à mỹ ó sĩ tó ja ti (vĩ ki ke pẽ) tá.

oficina 21a CRE

Kurso 21a CRE

kanhgág ag ã mĩn nĩ féj ke

Vajka Irai, Vicente Dutra kar Rodeio Bonito tá kanhgág ag tỹ ãmĩn nĩféj kurẽ ta 29 kysã maio 2012, kar sa
to vẽmén mỹn , vaj ka.

Campinas- SP ki oficina

Campinas-SP ki oficina ũ ke ta

Kỹ kurã tỹ 22,23 mré 24 ke ki kysã tỹ maio tag kãmĩ oficina ũ tóg kutẽ mãn mũ kanhgág tỹ Kaingang ag mré Xokleng ag mỹ fóg ag ẽmã tỹ Campinas-Sp ke mũ ẽn ki. Ẽg tỹ ẽg site ki ẽg vĩ ki vẽnhránrá ge ẽn to ke vẽ ver. Ũ tỹ kãmũ ja ag hã vỹ nỹtĩ: Inh Sueli Kréngre Candido(Kaingang-Guarita),Josias (Kaingang-Iraí), Dorvalino Joaquim (Kaingang-Mato Castelhano),João Fortes(Kaingang-Sec Porta Alegre) kar Vougce (Xokleng-Laklãno).

Oficina Drupal tu vãme.

Oficina drupal tu vẽme

Curso tag vỹ tỹ oficina drupal tu ke nĩ, kanhgág ag tỹ site Kanhgág Jógo administra keja ke vã.
Kỹ kanhgág ag vỹ curso tag han mũ nĩ kurã tỹ, 17,18,19,20,23,24,25 kar 26 'janero prỹg tỹ 2012 kã.
Kar ag vỹ site hynhan kinhrãg mũ gé, ag tỹ ag nỹtĩja mĩ ag jamã tu site han kinhrãn jé.
Ag tỹ ag nỹtĩja mĩ ag jamã tu vãme tugtó ja ketũmỹr kãgrá vogvo nén ũ kãgrá kegé.
Kỹ curso tag vỹ há kutã mũ,arunũ ag vỹ kanhrãnrãn mág mũ.

Volmar da Silva

Ẽmã tỹ Irai tá Curso kutẽ mãn ge

Ẽmã tỹ Iraí tá curso tỹ DRUPAL vỹ kutẽ mãn ge nĩ nĩ, kurẽ tỹ 17 kysẽ tỹ Janeiro prỹg tỹ 2012 kẽ ke vẽ.
Fóg ag vỹ ẽmã tỹ Campinas SP tá Professor ag tỹ tá nỹtĩj mũ, ag tỹ kanhgág tỹ ẽmã ‘e mĩ kãmũj ge ag mỹ. Iraí tỹ curso tag vỹ kurẽ tỹ 27 tá krỹg mũ, mỹr kanhgág tỹ DRUPAL ki vẽnhkajrẽn ge vỹ ver ‘e tỹvĩ nĩ.
Kỹ ser ẽmã tỹ Iraí tá kanhgág ag vỹ Curso tag ki ẽmẽg nỹtĩ nĩ, pã’i ag mré hã.

kanhgág ag vãfy to vẽnhrá hár tóg vẽnh ven,Guarita ki rãké tá.

Rãké tá Guarita ki kanhgág ag vãfy hár tóg vẽnh ven ti kar mỹ. Kãki tóg kanhgág ag tỹ vãfy han jé nén ũ nón tĩg kar hyn-han ge ẽn kãmén nĩ, ti kãgrá mré hã tóg ki nỹtĩ. Mré tóg ag tỹ fóg ag ẽmã mĩ fón mũj fã ẽn mré hã kãmén nĩ gé.Guarita ki kanhgág ag kar chapecó tá ke ag ker ver guaranĩ ag rãnhrãj tóg kãki nỹtĩ.

ISKÓRA KAR TÓG VẼNHKANHINNHIR TO KAGÁ ẼMÃ TỸ IRAPUÁ TÁ, GUARITA KI.

Kysẽ tag kã kurã tỹ 28 tĩ mũ tag kã Guarita ki iskóra kar tóg vẽnhkanhnnhir to kagá ẽmã tỹ Irapuá tá.Ag jẽn kar kỹ tóg ver vẽnhkanhrãn nỹtĩ sĩnvĩ tỹvĩ fi kuprẽg ge tóg ké.Iskóra kar tóg vẽnhkanhrãn jẽ fi pére kagá ja nĩ.Ũ tỹ fag kuprẽg ge mũ tóg pénkar nĩ.Fag tỹ vẽnhvinven tũ ki fag tóg ẽg tỹ kanhgág tũ pẽ to vẽnhrá ũ hynhan.Iskóra tỹ Antônio Kasĩn Mĩg tá vẽnhkanhrãn jẽ fi hã ne tá krỹg vén mũ, jo iskóra tỹ Mukẽj tá ke fi tóg fi nón jẽg.Vẽnhkanhinnhir kar ki iskóra tỹ Mũkẽj tóg ti kar jo jẽg.

GUARITA KI

Tag vỹ tỹ kanhgág tỹ Kaingang tỹ RS ki ke ag kar SC tá ke ag vãfy to vãme nĩ,kar ver kanhgág tỹ Guarani ag tũ ke gé.
Kysã kãrã tag tỹ nãvemrũ ,kurẽ tỹ 11 kã tóg, ag tỹ ag rãnhrãj tag ven ge tá krỹg mũ.Ũ tỹ kanhgág ag mré tag han jé nón vãsãnsãn ja vỹ tỹ COMIN jo nỹtĩ ag nĩ,kar ver iskóra ag ke gé.Tã mĩ pã’ĩ ag tóg vej kãmũj mũ ga tỹ Guarita ki,tá vẽnhkanhrãn fã tỹ E.E.I.E.F.KASĨN MĨG ki ag tóg han mũ. Kusã ki 9:oo kã tóg pẽnjẽg mũ,kar kỹ tóg vẽjẽn nĩ,kanhgág ag tũ pẽ tỹ ag jẽn ge mũ kurã ẽn kã.

UFRGS tỹ ẽg ẽmã ra Kãmũ.

Uri kurẽ tỹ 17 tag kã UFRGS tá kanhgág kar fóg tỹ ẽg ẽmã tỹ FÁG NHIN ki ẽ mré ẽg vẽjẽn pẽ koj kãmũ mũ. Ẽmã ‘e ta kanhgág ag kar fag tỹ ag mré nỹtĩ nĩ gé. Kỹ ẽg mỹ sér tĩ, ẽg tỹ ag mỹ kanhgág vẽjẽn pẽ han kỹ.
Kar tỹ ag mỹ há tĩ gé, ag tỹ ẽg mré ẽg tỹ vẽjẽn han ja kon kỹ.
Ẽg mré ag tỹ mĩ mũ kỹ ki kutyg-tyg, ti tỹ ag mỹ ki hán kỹ.

Vẽnh Jykre

Uri vẽnhkanhrãnrãn fã ag tóg vẽsãnsãn ge nỹtĩ,mỹr ẽg kyrũ kãsir ag vỹ uri ag jykre mĩ mũ sór tavĩn mũ nĩ mré vẽnh jóg ag tóg vẽnhkajrãnrãn fã ag tỹvĩ kri vẽnh jykre tugvãnh kãn kỹ nỹtĩ.Kỹ vẽnhkanhrãnrãn nỹtĩ ẽn ag vỹ mỹ vĩ kórég nỹtĩ unh ri,mỹr vẽnh jóg ag pi ag krã mỹ ge tũg nĩ, ke nỹtĩ ha,Ag tỹ ẽg kri fan kãn kỹ nỹtĩn kỹ ser.Kỹ tóg ẽg hã kã nỹ,ẽg jykre fãg ge ẽg nỹtĩ,mỹr vajka gĩr tag ag hã vỹ tỹ pã'i nỹtĩj mũ.